Həyat bir axın kimidir — gah sakit, gah fırtınalı, gah da bahar kimi rəngarəng. Bu axının içində insanın mövqeyi, iradəsi və seçimləri onun kimliyini formalaşdırır. Fırtına yalnız təbiətin hadisəsi deyil, həm də həyatın imtahanıdır. O, insanın gücünü, dözümlülüyünü və sadiqliyini ölçür. Bahar isə bu imtahanı keçənlər üçün açılan bir mükafatdır: yenilənmə, ümid və gözəllik.
İnsanın daxili inkişafı təbiətin dövrlərinə bənzəyir. Qış — çətinliklərin, soyuğun və tənhalığın dövrü. Fırtına — sarsıntıların, imtahanların və mübarizələrin mərhələsi. Bahar — yenidən doğuluş, ümid və gücün təcəssümü. Yay — bolluq və rahatlıq dövrü. Payız isə insanın topladığı təcrübələrin, öyrəndiyi dərslərin məhsuludur. Bu dövrlər bir-birini tamamlayır və insanın kamillik yolunu göstərir. Baharın dəyəri yalnız qışdan sonra bilinir, xoşbəxtliyin dəyəri yalnız çətinlikdən sonra dərk olunur. İnsanın gücü yalnız fırtınada ölçülür, onun sadiqliyi yalnız imtahanlarda üzə çıxır. Ona görə də, fırtınadan qaçan insan baharın işığını yaşamağa layiq deyil. Bahar — yalnız dözümlülərin, yalnız sadiqlərin, yalnız mübarizədən keçənlərin haqqıdır.
Həyatın fəlsəfəsi bizə öyrədir ki, səhvlər də lazımdır. Çünki səhv — məhv olmaq deyil, dərsdir. Yanlış qərarlar insanı daha güclü edir, çünki hər məğlubiyyət bir təcrübədir. Hər geri addım — irəliyə daha möhkəm addım atmaq üçün hazırlıqdır. Hər sükut — sözün dəyərini artırmaq üçün bir imkandır. Fırtına insanı sındırmaq üçün deyil, onu möhkəmləndirmək üçündür. Bahar yalnız qışı yaşayanların haqqıdır. Səhv — məğlubiyyət deyil, yeni başlanğıcın qapısıdır. Sükut — sözün dəyərini artıran ən böyük güzgüdür. Hər çətinlik — insanın özünü tanıması üçün bir imtahandır. Hər bahar — dözümlülüyün mükafatı, hər payız — müdrikliyin hesabatıdır.
Bu həyatı özüm də insan olaraq yaşamışam və görmüşəm. Eşitməklə yaşamaq arasında fərq çoxdur. İnsanların əsl üzünü, həqiqət qarşısında acizliyini, dünya malına görə min cildə düşməyini, mənliklərini necə itirdiklərini öz gözlərimlə görmüşəm. Həyatın fırtınaları mənə öyrədib ki, insanın kimliyi sözlə deyil, davranışla, mövqeylə, imtahanlarda göstərdiyi möhkəmliklə ölçülür. Baharın işığını görmək üçün qışın sərtliyinə dözmək, fırtınanın sarsıntısına sinə gərmək, səhvlərin dərsini qəbul etmək lazımdır.
Həyatın axını insanı öz yolunda aparır. Bu yol bəzən çətin, bəzən asan, bəzən də gözəlliklə doludur. Amma insan yalnız fırtınalardan keçərək öz gücünü tanıyır, yalnız qışın sərtliyindən sonra baharın dəyərini anlayır. Hər səhv bir dərsdir, hər imtahan bir güzgüdür, hər bahar bir mükafatdır. İnsan bu dövrlərin hamısını yaşadıqca kamilliyə doğru addımlayır. Bu sətirlərlə üz-üzə qalan hər kəs düşünür: “Mənim baharım hansı imtahanlardan sonra gələcək? Mənim gücüm hansı fırtınada ölçüləcək?” Həyatın fəlsəfəsi bu sualları hər birimizin qarşısına qoyur və cavabları yalnız insanın öz iradəsində, dözümlülüyündə və seçimlərində gizlənir.
Mövsümağa Ədalətoğlu
AJB-nin üzvü
yazıçı-publisist