İnsan bəzən quşlara baxıb həsəd aparır: onların göylərdə süzülməsi azadlıq kimi görünür. Amma hər qanad çırpınışı bir mübarizədir. Çırpınmaq – hərəkətin özüdür, həyatın içindəki mübarizədir. Çırpınış isə həmin mübarizənin izidir, ruhun yaddaşında qalan səsdir.
Azadlıq – sadəcə uçmaq deyil, öz yükünü daşımaq, öz yolunu seçmək və hər enişdən sonra yenidən qalxmaqdır. Zahirdə parlaq görünən yüksəlişlərin arxasında gizli savaşlar var. Hər uğurun kölgəsində bir ağrı, hər zirvənin altında bir sınaq dayanır. Bu sınaqlar insanı tərbiyə edir, ona öz gücünü tanıdır.
Mən, Mövsümağa Ədalətoğlu, bu hadisələrə şahidlik etmiş bir insan olaraq görürəm ki, bəziləri zirvəyə qalxmaq üçün şəxsiyyətlərini, mənliklərini, hətta namuslarını belə ayaq altına atırlar. Onlar zirvənin cazibəsini yaşamaq istəyirlər, amma düşünmürlər ki, həyat onlara sadəcə əzab verir. Çünki azadlıq zirvə deyil – azadlıq vicdanla yaşamaq, öz yolunu ləyaqətlə seçməkdir.
Azadlıq – başqasının yolunu izləmək deyil, öz yolunu yaratmaqdır. Zirvəyə aparan yol görünməyən savaşların izləri ilə doludur. Rahatlıq mübarizənin içində doğulur, mübarizəsiz rahatlıq isə illüziyadır. Hər bir insan öz taleyinin müəllimidir, başqasının tələbəsi deyil. Ağrı – insanın gizli gücünün açarıdır. Zirvə namusla qalxdıqda azadlıqdır, mənliksiz qalxdıqda isə əzabdır.
Bu misralar insanın öz həyatını xatırladır: yaşadığı çətinlikləri, keçdiyi yolları, qazandığı gücü. Həyatın dəyəri də budur – görünməyən savaşların içində özünü tapmaq. Bəzən ruh zirvəyə qalxanda tənhalığın sükutunu eşidir. O sükutun içində bir həqiqət gizlidir: zirvələr yalnız güclə deyil, ləyaqətlə fəth olunanda mənalı olur.
Həyatın fəlsəfəsi budur: hər çırpınmaq bir mübarizə, hər çırpınış bir iz, hər mübarizə bir yüksəliş, hər yüksəliş isə bir dərsdir. Və hər dərs – insanın öz varlığını tanımasıdır. Azadlıq zirvədə deyil, insanın vicdanında doğulur.
Mövsümağa Ədalətoğlu
AJB-nin üzvü
yazıçı-publisist